تماس تلفنی با دکتر رادخواه

تومورهای پروستات

پروستات غده ای است که پایین مثانه مردان قرار گرفته و تولید کننده اصلی حجم مایع منی است و ترشحات این غده برای حرکت و زندگی اسپرم ها حیاتی است. سلولهای این غده همچنین ماده ای به نام PSA تولید میکنند که نقش اصلی آن روان وسیال کردن لخته مایع منی است. میزانی از این ماده که وارد جریان خون می شود به صورت آزمایشگاهی اندازه گیری می شود و برای تشخیص بیماریهای پروستات و در صدر آنها سرطان پروستات استفاده می شود.این غده دور تا دور مجرای ادراری را جایی که از مثانه خارج می شود در بر می گیرد. سلولهای این غده در اثر هورمونهای مردانه نظیر تستوسترون به آهستگی رشد می کنند و اندازه این غده به صورت بطئی از زمان بلوغ به تدریج بزرگ می شود ولی این رشد معمولا از دهه 50 به بعد به حدی می رسد که ممکن است علایم ادراری شامل کاهش قطر ادرار و اختلال در تخلیه مثانه و علایم تحریک مثانه ایجاد می کند. این علایم بیشتر با فشاری که نسج به مجرا وارد می کند مرتبط است تا اندازه پروستات. بنابراین فردی با پروستات کوچک ممکن است به درمان جراحی نیاز پیدا کند در حالی که دیگری با پروستات بسیار بزرگ احتیاجی به درمان نداشته باشد.
ساختار این غده به شکلی است که یک قسمت خارجی و محیطی دارد و یک قسمت داخلی و میانی. مثال مناسب پرتقال است که پوسته ای خارجی و مغذی داخلی دارد که از نظر ساختاری متفاوت هستند. به همین دلیل بیماریهای قسمت خارجی و داخلی پروستات متفاوت است. لایه داخلی منشا بزرگی خوش خیم پروستات و لایه خارجی منشا سرطان پروستات می باشد.


بزرگی خوش خیم پروستات
سلولهای غده پروستات در طول سالیان متمادی تحت تاثیر هورمونهای مردانه بزرگ و بزرگتر می شوند به طور معمول در دهه 50 به حدی از رشد می رسند که ممکن است مجرای ادراری که از مرکز این غده عبور کرده تحت فشار قرار دهد و علایم ادراری ایجاد کند. از آنجا که بزرگ شدن پروستات بسیار بطئی است لذا علایم بسیار کند پیشرفت می کند و در بسیاری از موارد بیمار متوجه تغییرات ادراری نمی شود تا اینکه بسیار آزار دهنده شده یا موجب قطع کامل جریان ادرار شود.
ممکن است افرادی بزرگی خوش خیم پروستات را بدون علایم ادراری داشته باشند. صرف بزرگی پروستات احتیاج به درمانی ندارد. بسیاری از بیماران پس از اینکه از بزرگی پروستات مطلع شدند تقاضای درمان برای کوچک کردن پروستات دارند که درخواست درستی نیست. درمان بزرگی خوش خیم پروستات به منظور رفع علایم ادراری انجام می شود و نه کوچک کردن آن.
در مردان بالای 50 سال که جهت بررسی پروستات مراجعه می کنند غربالگری جهت اطمینان از عدم وجود سرطان پروستات انجام می شود.
در صورتی که علایم ادراری آزار دهنده باشد درمان دارویی شروع می شود. در بسیاری از موارد پاسخ درمان دارویی بسیاررضایت بخش است و بیمار احتیاج به عمل جراحی پیدا نمی کند. لیکن در صورتی که درمان دارویی پاسخ مناسب ندهد و بیمار کماکان علامت دار باشد درمان جراحی لزوم می یابد.
جراحی های پروستات را می توان به دو دسته کلی باز و بسته تقسیم کرد. عمل جراحی باز که مناسب پروستاتهای بسیار بزرگ می باشد عمل جراحی ایمنی است که بر خلاف شایعات عامه میزان بی اختیاری ادراری پس از آن بسیار اندک است و میزان عود بزرگی خوش خیم پروستات در آن بسیار اندک است. اعمال جراحی بسته که بیماران اغلب به عنوان لیزری یاد میکنند، مناسب پروستاتهای کوچک است. بنابراین اندازه  پروستات بیمار است تعیین کننده انتخاب نوع عمل است و به عنوان پزشک با تعیین اندازه پروستات نوع عمل را انتخاب می کنم وگرنه توانایی و تجهیزات هر دو نوع عمل که جزو اعمال روزمره ماست، در اختیار است.
باید یادآور شد که کسانی که برای بزرگی خوش خیم پروستات عمل می شوند فقط قسمت داخلی و مرکزی پروستات برداشته می شود بنابراین این افراد در مقابل سرطان پروستات ایمن نمی شوند و نیاز به پیگیری های دوره ای برای بررسی سرطان پروستات دارند. این اشتباهی است که غفلت از آن موجب این تصور عوام می شود که عمل پروستات موجب ایجاد سرطان پروستات می گردد که کاملا غلط است.
برخی بیماران از ما تقاضا می کنند که در صورتی که عمل جراحی لازم شد کل پروستات خارج شود که این کار فقط در درمان سرطان پروستات انجام می گردد و عوارض آن برای بزرگی خوش خیم پروستات قابل قبول نیست.


التهاب پروستات (پروستاتیت)
این بیماری اغلب در افراد جوان رخ می دهد و معمولا مزمن است. ممکن است منشا میکروبی داشته باشد که درمان آنتی بیوتیکی نیاز شود و یا منشا غیر میکروبی و التهاب غیر عفونی باشد که درمان متناسبی لازم دارد.
علایم این بیماری اغلب خفیف، دوره ای و مزمن است و علایم خفیف بزرگی خوش خیم پروستات را تقلید میکند. متاسفانه علایم این بیماری مشابه علایم اختلالات ادراری مثل عدم تطابق اسفنکتر و مثانه است و حتی بسیاری از همکاران ما امکان افتراق بین این دو را ندارند و گاهی بیماران سالها با تشخیص پروستاتیت درمان می شوند تا ما با نوار مثانه این افتراق را داده و درمان مناسب تجویز کنیم.

سرطان پروستات (prostate cancer)
سرطان پروستات شایعترین سرطان در مردان می باشد. میزان بروز سرطان پروستات از سرطان ریه کمتر است ولی میزان مرگ ومیر آن از سرطان ریه کمتر است . دلیل این امر درمان مناسب وسیر آهسته این بیماری است. به همین خاطر سرطان پروستات به دلیل شیوع فراوان و قابلیت درمان  قطعی اهمیت فراوان دارد.
سرطان پروستات در مردان بالای 50 سال شیوع دارد بنابر این به طور معمول بررسی برای تشخیص زودرس سرطان پروستات از این سن آغاز می شود.از آنجا که بزرگی خوش خیم پروستات در همین بازه سنی شیوع دارد افتراق این دو تیماری که درمانهای کاملا متفاوتی دارند، اهمیت خاصی دارد.  در صورتی که بستگان بیمار شامل برادر،  پدر یا عمودر سن کمتر از 60 سال مبتلا به سرطان پروستات شده باشند، ریسک بروز سرطان  پروستات بالاتر است. برای تشخیص زودرس سرطان پروستات در این افراد از سن 45 سالگی اقدام می شود.
تشخیص سرطان پروستات با آزمایش PSA و معاینه انگشتی از پروستات آغاز می شود و امروزه با در دسترس بودن سونوگرافی به یکی از پایه های تشخیصی تبدیل شده است. در صورت بالا بودن عدد PSA یا غیر طبیعی بودن معاینه بیوپسی پروستات لزوم پیدا می کند. لازم به توضیح است که هر آزمایش یا معاینه غیر طبیعی به معنی سرطان پروستات نیست و تایید آن با بیوپسی لزوم دارد. شرایط دیگری نظیر التهاب و عفونت پروستات نیز می تواند موجب افزایش PSA شود. اندازه پروستات نیز در میزان PSA تاثیر دارد. در مواردی که PSA بالاست، گاهی استفاده از آنتی بیوتیک برای رفع التهاب و عفونت پروستات استفاده می شود. برای بررسی بیشتر PSA بالا از نسبت PSA آزاد به PSA کل و همچنین از میزان PSA بر حسب حجم پروستات و همچنین مدت زمانی که طول می کشد تا PSA دو برابر شود جهت افتراق موارد غیر سرطانی از سرطان استفاده می شود.
بیوپسی پروستات معمولا با هدایت سونوگرافی انجام میشود. امروزه روشهایی که مبتنی بر تلفیق MRI و سونوگرافی برای هدایت بیوپسی برای رسیدن به بالاترین دقت در کشف سرطان پروستات استفاده می شود. نمونه های بیوپسی برای بررسی میکروسکوپی به پاتولوژی ارسال می شود. در صورت وجودقسمتهای سرطانی در بیوپسی پاتولوژست درجه وخامت، تعداد نمونه درگیر و حجم تومور را گزارش می کند که برای انتخاب روش درمانی کمک شایانی می کند.
درمان سرطان پروستات برای هر فرد به طور مجزا حسب شرایط سنی و فیزیکی و درجه  وخامت وگسترش تومور تعیین می شود. درمانهای موجود برای کنترل سرطان پروستات شامل برداشتن کامل پروستات (رادیکال پروستاتکتومی)، رادیوتراپی، هورمون درمانی، شیمی درمانی و در مواردی پی گیری فعال بیماری است.


رادیکال پروستاتکتومی (Radical Prostatectomy)
عمل جراحی برداشتن کامل پروستات که فقط در موارد سرطان پروستات محدود به عضو انجام میشود شامل برداشتن کامل پروستات و غدد وزیکول سمینال و غدد لنفاوی لگنی است. پروستات از مجرا و مثانه جدا شده و پس از آماده سازی مثانه، مجدداً به مجرا دوخته میشود. این عمل با عمل جراحی برای بزرگی خوش خیم پروستات که در آن فقط قسمت مرکزی پروستات برداشته میشود و به صورت روزمره توسط اکثر ارولوژیست ها انجام میشود متفاوت است.
رادیکال پروستاتکتومی عمل جراحی سنگین است و به تجربه بالایی احتیاج دارد.  تجربه حدود 400 مورد رادیکال پروستاتکتومی یکی از با ارزشترین تجربیات ما در زمینه اینگونه اعمال است که در ایران جزو معدود افرادی هستم که این میزان عمل جراحی سرطان پروستات انجام داده. جدا از عوارض حین عمل جراحی شامل خونریزی این عمل بیشتر به خاطر عوارض دیررس شامل بی اختیاری ادراری و ناتوانی جنسی مورد توجه است. در بیماران ما بیش از 95% بیماران کنترل ادراری مناسب، بدون استفاده از هیچ وسیله ای مثل پوشک داشته اند. میزان توانایی جنسی پس از عمل با انجام جراحی با حفظ دسته عصبی – عروقی حدود 50% است که با توجه به سن بالای بیماران هنگام عمل جراحی و ضعف پایه ای قبل از عمل میزان قابل قبولی است.

 

مقالات مرتبط:

ساعات کار مطب

شنبه                    21:30 - 18:30
دوشنبه                21:30 - 18:30
چهارشنبه             21:30 - 18:30

آدرس مطب و تلفن

   تهران- شهرک غرب- بلوار پاک نژاد - بین دادمان و دریا- مرکز پزشکی یادمان - طبقه اول

  88591523

   info@drradkhah.com

آدرس مطب دکتر رادخواه

جستجو